Τετάρτη, 11 Δεκεμβρίου 2013

Η Ρώμη η αιώνια

Ρώμη έπειτα από χρόνια. Μυρίζει παρακμή. Σιγά το πρόβλημα. Ξέρει από ακμές και παρακμές η Ρώμη. Ο ταξιτζής με το που ακούει ελληνικά μας σφίγγει το χέρι. «Είμαστε στην ίδια μοίρα» μας λέει. Το ίδιο συμβαίνει όπου πάμε. Μας μιλάνε όπως συλλυπούνται συγγενείς. Λίγο ακόμα και θ΄ αναρωτηθούμε παρέα, ίσως κουνώντας πονεμένοι τα κεφάλια... τι σου είναι ο άνθρωπος!

Ρώμη. Χιλιάδες μνημεία στα πόδια μας κι άλλα τόσα κάτω από τα πόδια μας. Στρώματα μνημείων η Ρώμη. Συρτάρια αιώνων στα σπλάχνα της. Απορείς πού τα χωράει! Μα πρώτη φορά σκέφτομαι, πόσα μνημεία αδικούμε σε κάθε βήμα, σπεύδοντας για τα «μεγάλα» της. Τόσο που μπολιάστηκε τούτος ο λαός από τέχνη που ακόμα και σε μια λαϊκή αγορά... Τα φρούτα, τα λουλούδια, τα τυριά, τα προϊόντα τους όμορφα στημένα... Νεκρές πλην ζωντανές φύσεις. Κι οι πάγκοι τους ακόμα τέχνη.

Κάποτε χόρταινα φινετσάτους ανθρώπους. Μου έφτανε να κάθομαι σ΄ ένα καφέ και να χαζεύω πληθώρα από όμορφους και όμορφες. Ιταλίδες και Ιταλούς λες και είχαν δραπετεύσει από οθόνες κινηματογράφων. Η επιτομή του στυλ. Ρεβέρ σε ανδρικά παντελόνια, σε ύψος που επέτρεπε στο παπούτσι, ταμπά χρώματος, να φαίνεται ολόκληρο. Γυναίκες που άφηναν άρωμα στο πέρασμά τους. Ηλιοκαμένοι αιωνίως. Με παραξένεψαν τούτη τη φορά. Στιγμές-στιγμές η ατμόσφαιρα έμοιαζε σαν να περπατάω σε παλιά ανατολικά κράτη. Μόνο τουρίστες έσερναν χαρά. Βέβαια, όλα ήταν στη θέση τους. Όπως τα είχες αφήσει. Το Καφέ Γκρέκο. Οι βιτρίνες των καταστημάτων. Μόνο που οι πωλήτριες κάπνιζαν το τσιγάρο τους στους δρόμους, απηυδισμένες για τον πελάτη που δεν έμπαινε. Και στη Via Veneto, όλα τα εστιατόρια και τα καφέ είχαν κρεμάσει ασπρόμαυρες φωτογραφίες παλιών σταρ, όπως οι γριές τοποθετούν ασπρόμαυρες φωτογραφίες με τις παλιές τους δόξες σε επιτάφιους-μπουφέδες. Η Ρώμη στολίστηκε χριστουγεννιάτικα αλλά φαίνονταν άκεφη. Γνώριμες στα μάτια μου εικόνες... από Ελλάδα έρχομαι. Η Ρώμη τούτη τη φορά κουβαλάει κατήφεια και περίσκεψη.

Ανάσα. Σπεύδουμε στη Βίλα Μποργκέζε. Τρία έργα. Σαν προσκύνημα. Κάθε φορά που έρχομαι. Έργα του Καραβάτζιο, για τη φιληδονία των ματιών και γλυπτά του Gianlorenzo Bernini. «Απόλλων και Δάφνη» το ένα. Πώς αποδίδεται κι ο αέρας ακόμα στο μάρμαρο! Πώς αποδίδεται η στιγμή. Ένα έργο κινηματογραφικό σχεδόν. Μια ολόκληρη ιστορία διηγείται. Καθώς ο Απόλλων απέχει μόνο ένα τσακ από την αρπαγή της Δάφνης και οι θεοί τη μεταμορφώνουν σε δάφνη. Και μετά στο «Βιασμός της Περσεφόνης». Που το δημιούργησε σε ηλικία 23 ετών. Ένας μυώδης Άδης που γραπώνει μια νεαρή γυναίκα ενώ εκείνη προσπαθεί να ελευθερωθεί. Γυρίζω γύρω-γύρω του ξανά και ξανά. Μαζί μου γυρίζουν και άλλοι. Μια κίνηση, κυκλική. Σαν να ‘μαστε δείκτες ρολογιού ή δέκτες απέραντης ευφυΐας και ταλέντου. Μα πόσο ταλέντο μπορεί να χωράει σ΄ έναν άνθρωπο! Αν πας ποτέ, αξίζει να σταθείς ή να προσκυνήσεις αυτό το χέρι του Άδη που μπαίνει μέσα στο δέρμα. Να δεις πώς πιέζουν τα δάκτυλα. Όλη την πίεση που εξασκείται. Μα είναι μάρμαρο! Όλα αυτά σε μάρμαρο! Θεοί, μικροί θεοί οι καλλιτέχνες! Με την παρέα τους θα βρούμε μια άκρη. Πάντα αυτό με γεμίζει αισιοδοξία. Θα βρούμε μια άκρη.

Η Ρώμη πάντα μου δίνει το ωραίο ταξίδι. Περνάω από την Πιάτσα ντελ Πόπολο. Τον θυμάμαι να μου υπόσχεται, όταν ήμουν μικρή, ότι αν ποτέ χαθούμε θα συναντηθούμε σ΄ αυτή την πλατεία. Δεν χαθήκαμε τελικά. Ωραίο δεν ακούγεται; Βέβαια απόλαυσα ένα ταρτούφο στο Tre Scalini στην Πιάτσα Ναβόνε… Εντάξει... και δύο. Όχι, δεν ντρέπομαι. Γευματίσαμε και στο Νino και στο Tulio με τους αιωνόβιους σερβιτόρους. Φωτογραφηθήκαμε ακόμα μια φορά στα σκαλιά της Πιάτσα ντι Σπάνια. Μάλλον για να κυριολεκτώ… Ζευγάρια μας κέρασαν και τους κεράσαμε φωτογραφία. Πέρασα και από το Piperno, στην εβραϊκή συνοικία, γιατί μ΄ αρέσει να βλέπω στα τραπέζια του οικογένειες να δειπνούν σαν από ταινία. Και χτύπησα και μια πίτσα στη φημισμένη Pizzeria da Baffetto. Περπάτησα, είδα, μελαγχόλησα, γοητεύτηκα, χάρηκα. Τόσα να δεις! Αλλά αν με ρωτήσεις, ποια μνήμη θα μ΄ ακολουθεί από τούτο το ταξίδι, ήταν η θέα από μια ταράτσα. Όλη η Ρώμη στα πόδια μας. Όλα τα μνημεία γενναιόδωρα απλωμένα. Ένα σωρό μεγαλειώδεις τρούλοι. Μα... η αιώνια ιδιορρυθμία μου. Η ματιά μου κοντοστέκονταν σε μια καμινάδα. Τρεις μέρες καπνό έβγαζε. Έμοιαζε με ατμόπλοιο. Ξεγέλασε μέχρι και κάτι γλάρους. Γιατί ναι, μα τον Θεό, γλάροι γυρνοβόλαγαν φουριόζοι γύρω από τον καπνό της. Ένα ατμόπλοιο με τις μηχανές σε ετοιμότητα για έναν απόπλου στα κύματα μιας πόλης. Κι ας μην ξεκούνησε από τη θέση του. Αυτή την εικόνα θα κρατήσω τούτη τη φορά από τη Ρώμη. Μια υποψία γοητευτικής θάλασσας κι ας μην υπήρχε στο πλάνο.


Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου